Heikant | Essen

Sociaal wonen met oog voor esthetiek

Dat ook een sociale woonwijk het straatbeeld esthetisch kan verrijken, wordt bewezen in de gemeente Essen. Het Heikant-project, dat eind mei werd opgeleverd, combineert verschillende woontypologieën. Resultaat: een origineel en dynamisch ogend woongebied waar het voor alle bewoners aangenaam vertoeven is.

Heikant

De nieuwe, bruisende woonwijk verrees in de akkers die zich tussen de Heikantstraat-Krinkelsbos-Smoutebos en de Epicealaan bevinden. Dit binnengebied is opgevat als een woonerf met een maximum aan gemeenschappelijke groenzones. Er zijn in totaal zestig sociale woningen voorzien, waarvan 36 sociale huurappartementen en 24 sociale huurwoningen. De appartementen zijn onderverdeeld in vier blokken en staan centraal op de site. Ze worden gekenmerkt door de houten gevels met inpandige terrassen en uitkragende balkons. Eva Van Leuven van Groep Archo – architecten: “Om het traditionele beeld van sociale woonblokken te doorbreken, gaven we het geheel een extra dimensie door middel van het materiaalgebruik.” De appartementen zijn opgetrokken uit betonnen vloeren met traditioneel metselwerk. Er is geopteerd voor duurzame gevelmaterialen: geëxploiteerd onbehandeld hout en een donkergrijze bakstenen sokkel. De schuine daken zijn uitgerust met dakpannen, en de platte daken met bitumineuze waterdichting en extensieve groendaken – enerzijds om esthetische redenen en anderzijds omwille van het vertragende en bufferende effect op de regenwaterafvoer.

Heikant

Extra dynamiek
Aan de linker- en rechterzijde van het terrein zijn zes aan elkaar geschakelde eengezinswoningen ingeplant, die van elkaar gescheiden worden door een carport en een tuinberging. Het gaat om typische doorzonwoningen – lees: een woning waarvan de leefruimte zich uitstrekt van de straat tot aan de tuin, waardoor de zon heel de dag binnenschijnt. Qua uitzicht sluiten ze aan bij de appartementsblokken, met eenzelfde dak- en gevelafwerking. “Tussen deze woningen en de appartementen hebben we nog een derde typologie voorzien, meer bepaald drie aan elkaar geschakelde eengezinswoningen die omringd worden door een tuin. Dit doorbreekt de traditionele manier van wonen. Het betreft rechthoekige gebouwen met twee bouwlagen die volledig zijn opgetrokken in rood metselwerk en die eveneens zijn afgewerkt met een extensief groendak. De woningen geven de site extra dynamiek dankzij hun specifieke vorm en inplanting.”

Energiezuinig wonen
Duurzaamheid staat centraal in deze sociale woonwijk. “Dankzij de compacte volumes, de doordachte inplanting en de aaneenschakeling van de woningen is het verliesoppervlak van de buitenschil beperkt. Daarnaast zijn alle schuine daken zuidelijk georiënteerd en uitgerust met zonnepanelen, die gekoppeld zijn aan een zonneboiler. De appartementsblokken zijn voorzien van een collectief verwarmingssysteem, de zogenaamde ‘combilus’, zodat ze op een kostenefficiënte manier gebruik kunnen maken van hernieuwbare energie. Een combinatie van zonnepanelen en één of meerdere HR-gascondensatieketels staan er in voor de warmteproductie”, aldus Eva Van Leuven. “Er is eveneens extra aandacht besteed aan de luchtdichtheid, onder meer via het afplakken van de isolatie en het gebruik van een luchtdichte pasta bij de muuraansluitingen. Dit resulteerde in zeer positieve blowerdoortesten.”

Oefening in efficiënt werken
Het was DCA dat de ideeën van de architect in de praktijk bracht. “Gezien de structurele en doordachte opbouw was het bouwtechnisch gezien niet meteen de moeilijkste opdracht”, vertelt projectmanager Bouw Hedwig Vandewalle. “Het was wél een interessante oefening in efficiënt werken. Het repetitieve karakter van het ontwerp moest optimaal benut worden, en dat in combinatie met een strak logistiek plan. Initieel was het een probleem dat de wegenwerken pas na de bouwfase voorzien waren. Gelukkig zijn we erin geslaagd om alle partijen te overtuigen om dit aan te passen. Met als gevolg dat rioleringen, nutsleidingen en wegfunderingen gelijktijdig met de bouwwerken konden worden aangelegd. Voor DCA was de realisatie van deze sociale woonwijk een vrij grote opdracht die kaderde in de bedrijfsdoelstelling om verder te groeien. We zijn dan ook uiterst tevreden dat we hebben kunnen bewijzen dat we in staat zijn om dergelijke projecten binnen de vooropgestelde termijn en conform de beoogde kwaliteitseisen tot een goed einde te brengen.”   

Tekst Els Jonckheere     |    Beeld DCA


TECHNISCHE FICHE

Bouwheer De Ideale Woning (Berchem)
Architect Groep Archo – architecten (Antwerpen)
Hoofdaannemer(s) DCA (Beerse)