Lieven Vereecke | Bedrijfspresentatie

Schoolvoorbeeld van duurzame vergroening

Overal in Vlaanderen worden stadskernen aangepakt om de leefbaarheid te bevorderen. Het creëren van rustige pleinen en winkelstraten met een groen accent staat hierbij veelal centraal. Ook het Muntplein in Roeselare is onlangs groener en duurzamer gemaakt. Via beperkte ingrepen slaagde Lieven Vereecke erin om de steenachtige ruimte om te toveren in een groene oase. Een huzarenstuk waarvoor het project tijdens de vakbeurs Green zelfs bekroond werd met de Tree Award 2018.

Lieven Vereecke
Extra waterdruk op de bestaande dakdichtingen wordt vermeden via een waterdichting op de bodem, met daarbovenop een wortelvaste folie en drainagemat.

Dankzij een ambitieus stadskernvernieuwingsproject kreeg het centrum van Roeselare een progressieve, open look & feel. Vooral de ontwikkeling van De Munt in het kernwinkelgebied heeft daartoe bijgedragen. De bouw van vijf panden met woon- en handelsfunctie, die het straatbeeld volledig opfleuren met hun innovatieve architectuur, creëerde een totaal nieuwe woon- en winkelervaring in de stad. Het was de bedoeling dat het tussenliggende Muntplein dit effect nog zou versterken. Aanvankelijk werd het ingericht als een verhard plein met enkele zitbanken en kleinschalige plantenbakken. Door een tekort aan groen werd het in de zomer ervaren als een hitteveld waar het niet bepaald aangenaam vertoeven was. Ook de wind had vrij spel tussen de gebouwen, en de weinige beplanting had het moeilijk door te beperkte groeiruimtes en niet-aangepaste substraten. Lieven Vereecke: “Dergelijke situaties komen meermaals voor omdat landschapsarchitecten zelden bij het begin van dit soort projecten betrokken worden. En net dat is essentieel om ze groen, duurzaam en met een langetermijnvisie te kunnen realiseren.”

Lieven VereeckeDe meerstammige Robinia pseudoacacia ‘Bessoniana’ zijn elegante bomen met een transparante kruin die vrij goed bestand zijn tegen droogtestress en takbreuk.

Bomen brengen soelaas
Projectontwikkelaars Groep Coussée-Bostoen en Extensa besloten het publieke plein nieuw leven in te blazen. Hiervoor schakelden ze Lieven Vereecke in, een multidisciplinaire landschapsarchitect met veel expertise inzake private en publieke projecten. “We kregen de vraag om het plein via een beperkte ingreep om te vormen tot een aangenaam ogende omgeving waar de beplanting ook een functionele rol zou spelen”, vertelt hij. “Vanuit onze ervaring wisten we meteen dat de aanplanting van een aantal grotere bomen op dit plein noodzakelijk was. Bomen zorgen immers voor een verticaal groenvolume in verhouding met de schaal van de gebouwen en hebben een gunstig effect op het omgevingsklimaat. Ze verlagen de omgevingstemperatuur, verhogen de luchtvochtigheid, breken de wind en brengen schaduw. We kozen bewust voor meerstammige Robinia pseudoacacia ‘Bessoniana’: elegante bomen met een transparante kruin die vrij goed bestand zijn tegen droogtestress en takbreuk. Ze hebben geen doornen en behouden lang hun blad, wat eveneens voordelen zijn. Bovendien zorgen meerstammige bomen voor meer stabiliteit, wat gezien de specifieke locatie – boven op een ondergrondse parkeergarage – een belangrijk aandachtspunt was.”

Lieven Vereecke

Waterbuffering met extra troeven
Het aanplanten van bomen boven op een ondergrondse garage is echter geen evidentie. Lieven Vereecke kwam echter met een efficiënte oplossing op de proppen. De bestaande en nieuwe plantenzones werden voorzien van een capillair substraat, in combinatie met een onderliggende waterbuffer. Hierdoor kan er voldoende water gebufferd worden, die vervolgens afgegeven wordt aan de bovenliggende beplanting en de bomen. De plantenzones waar de bomen aangeplant zijn, zijn omrand met opstaande zitranden. Het capillaire irrigatiesysteem bestaat uit modulaire pvc-kratten van 15 cm hoog. Er is een maximale waterstand van 12 cm voorzien. Zodra de maximale buffercapaciteit bereikt is, wordt het overtollige water afgevoerd via het riool. Extra waterdruk op de bestaande dakdichtingen wordt vermeden via een waterdichting op de bodem, met daarbovenop een wortelvaste folie en drainagemat. Lieven Vereecke: “Dergelijke oplossingen bieden veel mogelijkheden om water te bufferen in stedelijke omgevingen en dat water ter plaatse aan het groen af te geven. Hierdoor vermijden we wateroverlast en maken we het mogelijk om de regenwaterafvoer van de omliggende gebouwen en verharding te bufferen en te hergebruiken. Kortom: via een slimme investering creëerden we een win-winsituatie voor de bouwpromotoren, de stad én de bewoners.”  

Tekst Els Jonckheere     |    Beeld Lieven Vereecke