Politie en brandweer op één site

Naast een nieuw administratief centrum krijgt Hasselt ook een nieuwe brandweerkazerne en politiecommissariaat. Door deze samen met de gevangenis en de hulpcentrale te groeperen op één site beoogt de stad een verhoging van de operationele slagkracht, zodat al deze diensten volgens het ‘Snelst Adequate Hulp’-principe kunnen werken. Vandaar dat functionaliteit, efficiëntie en snelle interventie centraal stonden bij het ontwerp van beide panden.

Beide gebouwen zijn ondergebracht op Campus H in de Zwarte Brugstraat. Architecte Marijke Beirens, projectleider bij het Autonoom Gemeentebedrijf Hasselt: “We kozen voor een architectuur die een efficiënte samenwerking tussen alle diensten in de hand werkt en die bezoekers tegelijkertijd een open structuur biedt. Vandaar dat er veel glas gebruikt is, wat gelijkstaat met transparantie. Voorts werd het uitzicht van de gebouwen bewust gedifferentieerd, al straalt het totaalbeeld wel coherentie uit.” 

Schüco
De intermediaire zone en het parkeergebouw kregen een sokkel in donkere gevelsteen, met een bovenliggende afwerking in kleurrijk patchwork van geel, lichtgrijs, blauw en wit.

Drieledige architectuur voor politie
Het politiecommissariaat ligt in de lengterichting parallel met de Herkenrodesingel en komt daarmee haaks op de Slachthuiskaai en het Albertkanaal te staan. Bart Slootmaekers, projectleider bij Democo: “Het omvat een parkeergebouw, een intermediaire zone met de schietstand, een arrestantencomplex, ondersteunende functies en tot slot ook kantoren op de kop van het gebouw. De architecturale opdeling in drie zones zorgt voor een sterke aanwezigheid aan het inkomplein en een mooi signaal langs het Albertkanaal.” Het kantoorvolume telt vijf bouwlagen. Een bewuste keuze, want zo vormt het samen met de brandweerkazerne een herkenbaar front op het plein. Een insnijding in dit hoge volume markeert de inkomzone. Ook het parkeergebouw telt vijf verdiepingen. Het is een eenvoudig, open volume met een gevel in strekmetaal. De hoogte van het middelste volume blijft beperkt tot twee bouwlagen, waardoor het de andere twee delen visueel verbindt. De totale benutbare oppervlakte bedraagt maar liefst 15.100 m².

Schuco
De intermediaire zone en het parkeergebouw kregen een sokkel in donkere gevelsteen, met een bovenliggende afwerking in kleurrijk patchwork van geel, lichtgrijs, blauw en wit.

Progressief op alle vlakken
De structuur van het nieuwe politiecommissariaat is volledig opgetrokken in beton. Het kantoorvolume is afgewerkt met glas en een donkere gevelsteen. De intermediaire zone en het parkeergebouw kregen een sokkel in dezelfde donkere gevelsteen, met een bovenliggende afwerking in kleurrijk patchwork van geel, lichtgrijs, blauw en wit. Binnenin is er eveneens voor kleur gekozen, want felle tinten worden er gecombineerd met een groot aantal glaswanden. Marijke Beirens: “Het is een progressief gebouw dat voorzien is op de toekomst. Het bevat niet alleen alle mogelijke infrastructuur die een politiecommissariaat nodig heeft, maar gooit ook op ecologisch vlak hoge ogen. We kozen immers voor een BEN-gebouw dat zijn verwarming en koeling bijna volledig uit een BEO-veld haalt. Bovendien wordt bijna alle elektriciteit opgewekt door een PV-systeem.”

Schüco
Het kantoorvolume van het politiecommissariaat is afgewerkt met glas en een donkere gevelsteen.

Functionaliteit troef bij brandweer
De brandweerkazerne omvat de diensten van het 112-centrum, het veiligheidskorps, de Centrale Dienst van de Regie voor Gevangenisarbeid en de brandweer van Hasselt. Het rechthoekige volume steunt op een sokkel van garages. Qua afwerkingsmaterialen werd er gekozen voor rode baksteen, architectonisch beton, donkere sandwichpanelen en een glasgordijn. Door de integratie van een centrale glazen strook lijkt het alsof de twee grote, massieve delen van het gebouw uit elkaar worden getrokken door een magnetisch veld. “In principe is het een T-vormig gebouw, want aan de achterzijde voorzagen we nog een aanbouw met de garages voor de brandweerwagens”, vertelt Marijke Beirens. “Het is een erg functioneel geheel. Alle diensten die snel moeten kunnen uitrukken, bevinden zich op het gelijkvloers.   

Schüco

Ook het onderhoud van het rollend materieel gebeurt daar. Op de eerste verdieping zijn de briefingruimtes en de permanente verblijfszone ingericht. De tweede etage is gereserveerd voor de sportfaciliteiten en de slaapvertrekken. De derde verdieping is bestemd voor de permanentie van de 100 en 101, en op het vierde huist de administratie van de brandweer. Het vijfde niveau biedt plaats aan de meldkamer van de 112, en de bovenste verdieping herbergt de technieken.”   

Schüco

Innovatieve bouwtechnieken
Democo speelde een belangrijke rol bij de realisatie van beide gebouwen. Bij de bouw van het politiecommissariaat deelde de klasse 8-aannemer uit Hasselt het pilootaannemerschap met Kumpen en nam het de projectcoördinatie op zich. Bij de bouw van de brandweerkazerne stond Democo samen met Kumpen en STRABAG Belgium in voor de uitvoering. “Een grote uitdaging was de infrastructuuraanleg”, vertelt projectleider Wim Carpentero. “Het terrein van 2,5 hectare is voor 85% verhard, en die verharding moest tijdens de bouwwerkzaamheden gebeuren. Anderzijds moest de gevangenis permanent toegankelijk blijven.   

Schüco

Vandaar dat er een doordachte logistieke planning nodig was. Vrij uitzonderlijk was dat we de hele bodem onderzocht hebben op de aanwezigheid van oude explosieven, een beslissing die ingegeven was door de kennis die we opdeden bij de bouw van de verderop gelegen busstelplaats voor De Lijn (aan het uiteinde van de Herkenrodesingel). Bovendien kregen we bij de start van de graafwerken af te rekenen met overvloedige regenval. We hebben zelfs de hulp van de brandweer ingeroepen om het water uit de bouwput te zuigen! Zo was de bouwheer dus meteen ‘betrokken’ bij het project … “ Bart Slootmaekers: “De timing was erg strak. We moesten de klus op amper 27 maanden zien te klaren! Door toepassing van de Lean-methodiek slaagden we echter glansrijk in de missie. We waren zelfs een maand vroeger klaar dan voorzien. Hiermee hebben we opnieuw kunnen aantonen dat Democo niet zomaar een aannemersbedrijf is. Dankzij onze expertise slagen we er altijd opnieuw in om projecten met behulp van innovatieve ideeën naar een hoger niveau te tillen.”

Schüco

Tekst Els Jonckheere     |    Beeld Marc Scheepers


TECHNISCHE FICHE

Bouwheer Autonoom Gemeentebedrijf Hasselt
Architect DVB-Architecten (Hasselt)
Hoofdaannemers politiekantoor Democo (Hasselt) en Kumpen (Hasselt)
Hoofdaannemers brandweerkazerne Democo (Hasselt), Kumpen (Hasselt) en STRABAG Belgium (Genk)


Participanten aan het woord

Coopman Orona – Personenliften
Zowel het nieuwe politiecommissariaat als de brandweerkazerne kregen drie personenliften. De keuze viel op de O3G2010 (vier exemplaren) van 630 kilogram en de O3G2015 (twee stuks) van 1.000 kilogram, geproduceerd en geïnstalleerd door Coopman Orona uit Waregem. Opgericht in de jaren 60 als Liften Coopman en in 2010 overgenomen door het Spaanse Orona, opereert deze firma sinds 2015 onder de naam Coopman Orona. Business development manager Tom Marichal: “We ontwerpen, vervaardigen, installeren, onderhouden en moderniseren mobiliteitsoplossingen zoals liften, roltrappen, autoliften, trapliften en hefplateaus. De productie gebeurt in twee fabrieken in Spanje, en we bieden zowel standaard- als maatwerk. De liften die we bij de politie en de brandweer van Hasselt geplaatst hebben, kenmerken zich door een perfecte stopnauwkeurigheid, een laag energieverbruik, rolstoeltoegankelijkheid en een hoog gebruikscomfort. De lift in het parkeergebouw van de politiekazerne is er ook specifiek op voorzien om optimaal te functioneren in buitenomstandigheden.”


AEW, Vandenbriele en Demtec (Democo Group) – Elektrotechnische installaties, HVAC, sanitair en onderhoud technische installaties
Het volledige pakket technieken werd toevertrouwd aan twee bedrijven uit de techniekenpoot van Democo Group. AEW nam de volledige elektrotechnische installatie voor zijn rekening: van de hoog- en laagspanning over de databekabeling tot de toegangscontrole en beveiliging. Marc Van Den Steen, algemeen directeur van de technische bedrijven bij Democo Group: “Het is evident dat de politie een erg hoog beveiligingsniveau eiste. Vandaar dat we onder meer vingerscans hebben toegepast.” Vandenbriele nam de volledige HVAC en het sanitaire pakket op zich. Op piekmomenten kreeg het ondersteuning van zusterbedrijf Daeninck & Deweerdt. Het onderhoud van de technische installaties zal overigens worden uitgevoerd door Demtec Services, eveneens onderdeel van Democo Group. Marc Van Den Steen: “Het is belangrijk dat deze onderhoudsspecialisten al in de wedstrijd- en ontwerpfase betrokken werden. Op die manier konden we de technieken met de beste levensduur en ‘onderhoudbaarheid’ kiezen, waardoor de ‘total cost of ownership’ voor de politie en de brandweer beperkt blijft. Daarnaast legde Demtec Services de basis voor het preventieve en curatieve onderhoudsplan. De synergetische krachttoer die onze technische bedrijven in dit project leverden, is een mooi voorbeeld van de kracht van de samenwerking binnen Democo Group, volledig naar analogie met de slogan van de groep: ‘allen experts, samen sterker’.”


Beneens – Maatwerkmeubilair en interieurinrichting
Bij een nieuw gebouw hoort ook nieuw meubilair. In de brandweerkazerne van Hasselt werd er resoluut voor het maatwerk van Beneens uit Olen gekozen. “Al meer dan tachtig jaar slaan we de brug tussen innovatie, kwaliteit en vertrouwen”, vertelt projectleidster Jorien Aerts. “Onze sterkte is dat we als algemeen bouwbedrijf totaaloplossingen kunnen bieden. Behalve in ruwbouw en schijnwerk specialiseren we ons immers in interieurinrichting en de productie van aluminium ramen en deuren.” Bij de inrichting van de nieuwe brandweerkazerne kreeg Beneens een opdracht om u tegen te zeggen: een barmeubel met twee ronde zitbanken, een innovatief baliemeubel, twintig bureaukasten, lavabotabletten en spiegels met indirecte verlichting, vier kitchenettes en één grote keuken, akoestische wanden met print voor de vergaderzalen, 23 rustpunten, kasten voor de fitnessruimte … Jorien Aerts: “Kortom: dit project toont perfect aan wat Beneens in zijn mars heeft!”


MK Floor – Tapijttegels en pvc-vloerbekleding
Gezien de vele verhoogde vloeren in het kantoorgedeelte van de nieuwe brandweerkazerne werd er geopteerd voor tapijttegels, in combinatie met een pvc-vloerbekleding op de stukken waar er rechtstreeks op de chape kon worden gewerkt. Een kolfje naar de hand van MK Floor uit Kortesem. “Sinds ons ontstaan in 2015 als zusterbedrijf van M-Painting profileren we ons als dé specialist inzake alle mogelijke vloerbekledingen”, vertelt zaakvoerder Mikal Vielvoije. “Klanten kunnen bij ons terecht voor tapijt, Luxury Vinyl Tiles, linoleum en vinylvloeren. Daarnaast beschikken we ook over een innovatief betonlooksysteem voor vloer- en wandafwerking in verschillende kleuren en andere gietvloeren in kunststofhars, epoxy, polyurethaan … Kortom: bij ons is er voor ieder wat wils.” In de brandweerkazerne van Hasselt plaatste MK Floor 3.000 m² tapijttegels van Desso (in het formaat 50 x 50) en 180 m² pvc-vloerbekleding op rol. 


Schüco & Corswaren – Geslaagd schrijnwerkhuwelijk
Met de enorme glasgevel die op de derde en vierde verdieping volledig rond het gebouw loopt, heeft de nieuwe brandweerkazerne van Hasselt een erg herkenbare en vooral indrukwekkende architecturale uitstraling. Dit bouwkundig hoogstandje werd verwezenlijkt met het Schuco FWS50-gevelsysteem met driedubbel glas, waardoor het zelfs mogelijk was om opengaande delen met verdoken vleugel en enkele deuren in de glasgevel te integreren. 

Dat er voor Schüco werd gekozen, zal niemand verbazen. Deze groep is nu eenmaal een van de belangrijkste producenten van systeemoplossingen voor ramen, deuren en gevels ter wereld. Schüco is actief in tachtig landen en stelt maar liefst 4.900 mensen te werk. “Intussen werken we samen met meer dan twaalfduizend verwerkers, ontwerpers, architecten en investeerders”, vertelt Nadine Houben, Architect Administration & Marketing bij Schüco België. “Natuurlijk staan we ook onze systeemleveranciers met raad en daad bij. Dat was niet anders in dit project, waarvoor Corswaren met onze profielen en toebehoren een oplossing op maat maakte.” 

“De brandweerkazerne van Hasselt was een bijzonder interessant project voor Corswaren”, vertelt projectleider Robin Ramaekers. “Enerzijds vanwege de omvang: de glasgevel, een 140-tal ramen (Schüco AWS75 SI-systeem met verdoken vleugel) en een 35-tal deuren (Schüco ADS75-HD), geïntegreerd in het metselwerk én zelfs in de gordijngevel. Anderzijds vanwege de vele technische uitdagingen. De glasgevel bevindt zich op 15 tot 20 meter hoogte en springt 1 meter in het gebouw in. Er is ook een dorpel van 1 meter breed aan bevestigd. Waar de gevel over twee bouwlagen loopt, hebben we een voorhangemail moeten plaatsen die structureel aan de gordijngevel bevestigd is. We kregen ook te maken met heel wat schuine delen, waarvoor de gevelprofielen speciaal moesten worden gezaagd. Voorts hebben we eveneens een oplossing moeten bedenken om de gevelisolatie aan de ramen te verbergen, want er was geen retour voorzien in het metselwerk. Met een speciaal extrusieprofiel hebben we uiteindelijk toch een strakke afwerking kunnen realiseren.”