Artificiële Intelligentie (AI) lijkt nu al de trend van 2023. Echt nieuw is de technologie niet, maar meer dan ooit kan iedereen vandaag voordeel halen uit AI-toepassingen. Ook voor de bouwsector moet dit het signaal zijn om echt werk te maken van automatisering en slimme technologie.
Duurzaamheid en AI, het zijn twee thema’s waar elk bouwbedrijf mee bezig is. Het verkleinen van de CO2-voetafdruk is al langer een must. Niet alleen omdat klanten het verwachten, maar ook door regels en verplichtingen, zoals de CSRD-richtlijn van de Europese Commissie. Die stelt dat organisaties weldra officieel moeten rapporteren over hun impact op mens en klimaat. Wat je niet meet, kan je natuurlijk niet in een rapport gieten en al helemaal niet verbeteren. Daarom gaat de vergroening van de bouw hand in hand met de opmars van nieuwe technologieën op basis van data en AI.
Het IT-luik blijft in bouwbedrijven wel een uitdaging. Tot op vandaag is de bouwindustrie zelfs een van de minst gedigitaliseerde sectoren waarin veel processen nog steeds manueel gebeuren. Nochtans valt er heel wat winst te boeken met een doorgedreven digitale transformatie. Volgens McKinsey duurt een groot bouwproject bijvoorbeeld gemiddeld 20% langer dan gepland en overschrijden de kosten het budget tot liefst 80%. Gigantische cijfers voor een sector waarin de marge toch redelijk klein is …
Over de hele levenscyclus van een bouwproject ligt potentieel voor optimalisering met AI-technologie. Inzichten uit data en technieken zoals generatieve AI maken het mogelijk om processen in realtime bij te sturen, preventief onderhoud te plannen, de veiligheid te vergroten, etc. En ook duurzaamheid kan dankzij slimme technologie in de volledige organisatie en in elke fase van een project geïntegreerd worden. Denk aan inzichten die de afvalberg helpen verkleinen of herstellingen kunnen vermijden.
Hoe aantrekkelijk het ook klinkt, de meeste bouwbedrijven zijn nog niet klaar om echt te profiteren van de voordelen van AI. Waarom? In de eerste plaats omdat ze nog steeds op een veelvoud aan tools rekenen die meestal los van elkaar in aparte silo’s werken. Gaande van BIM-software of technologie voor het ontwerpen van een gebouw, tot tools voor kostenbeheer en resourceplanning, systemen voor het berekenen van emissies of een catalogus met instrumenten die op de werf aanwezig zijn. Iedere tool is gespecialiseerd in een bepaalde toepassing, maar vaak ontbreekt de connectie met de andere processen in een project, waardoor ook de doorstroming van informatie stilvalt.
Het resultaat is een soort toren van Babel met een grote verscheidenheid aan systemen die allemaal een andere taal spreken en niet in staat zijn om samen te werken. Daarnaast gaat ook veel tijd verloren met analoge processen waarbij gebruikers informatie uit bouwmodellen eerst naar een Excelsheet exporteren en later weer in een ander systeem moeten importeren. Een dergelijke IT-omgeving helpt wel om brandjes te blussen op korte termijn, maar biedt geen goede basis voor automatisering en AI.
Hoe kunnen bouwbedrijven zich dan klaarstomen voor slimme technologie? In de eerste plaats door al hun processen en data naar één platform te verplaatsen. Vergelijk het met de bouw van een huis: elk project begint bij de fundering en de muren – ofwel de data en processen – terwijl het dak (de AI-laag) pas op het einde kan worden toegevoegd. Artificiële intelligentie heeft grote hoeveelheden data nodig en moet die informatie efficiënt kunnen combineren om patronen te herkennen. De flexibiliteit en de schaalbaarheid van een cloudomgeving zijn daarom belangrijke bouwstenen van AI-technologie.
Kies voor een holistische aanpak waarbij je goed in kaart brengt wat je wil bereiken met AI. Wees zeker niet bang voor verandering. Technologie is een soort verzekeringspolis voor de efficiëntie van je bedrijf. Vergeet ook medewerkers en partners niet bij het proces te betrekken. Change management is een erg belangrijke factor in elk digitaliseringsproject. Nieuwe technologie impliceert doorgaans een andere manier van werken. Zorg ervoor dat je mensen de waarde van een nieuwe tool inzien en weten waarom dit voor het bedrijf een belangrijke investering is.
Denk dus groot, maar begin klein en bouw geleidelijk op. Zodra je alle datasilo’s geëlimineerd hebt en je systemen via een cloudplatform met elkaar communiceren, kan je de ware kracht van data en AI beginnen ontdekken. Over het volledige traject, van ontwerp tot oplevering, zal slimme software de productiviteit verhogen, processen verbeteren, samenwerking bevorderen, CO2-uitstoot verminderen en uiteindelijk ook de kosten verlagen. Niets dan voordelen dus: we staan voor een enorme revolutie die onze manier van ontwerpen, bouwen en beheren helemaal gaat veranderen.