BIM is veel meer dan een verzameling digitale bouwtekeningen. Het is een essentiële basis voor het visualiseren van complexe projecten gedurende de volledige levenscyclus van gebouw, van de allereerste ontwerpschets tot het latere onderhoud. Het Digitaal Bouwteam wijdde er in juni een interessante info- en inspiratiesessie aan, inclusief een blik op de toekomst door Jean-Pierre van Gastel, Digital Innovation Evangelist namens HP/NVIDIA. Een ideale afsluiter van de avond en tegelijk een nieuw begin, want visualisatie in de bouwsector evolueert razendsnel onder invloed van innovaties als ‘GenAI’ en ‘USD’ …
Dat artificiële intelligentie het eerste topic was dat Jean-Pierre van Gastel aansneed, hoeft uiteraard niet te verwonderen. Vooral ‘generative AI’ – of ‘GenAI’ als het nog korter moet – biedt heel wat opportuniteiten, benadrukt hij. “We kunnen gerust stellen dat dit de bouwsector ingrijpend aan het veranderen is. We gaan niet enkel op een heel andere manier met tekst om, maar ook met beelden, die we plots veel sneller kunnen genereren. AI kan ons nu reeds het saaie, repetitieve werk – zoals het aanbrengen van vegetatie of mensen op 3D-visualisaties – uit handen nemen, als een soort assistent. Maar denk bijvoorbeeld ook aan het genereren van materialen en texturen, dat reeds in heel wat softwareapplicaties vervat zit. Wat ons vroeger heel wat tijd kostte in Photoshop is inmiddels geautomatiseerd.”
Wat ‘GenAI’ betreft, verandert alles erg snel en duiken er haast dagelijks nieuwigheden op. Dat biedt interessante toekomstperspectieven, benadrukt Jean-Pierre van Gastel. “Zo kunnen we louter op basis van een prompt al 3D-modellen genereren, al zijn die nog niet constructief juist. Voorlopig is het dus vooral nuttig voor ‘aankleding’ (een boom, een auto, personen …), maar als iemand een model traint waarin alle bouwdocumentatie beschikbaar is, dan zou het een ander verhaal zijn. Zo ver zijn we daar dus niet meer van verwijderd. Op dit moment zijn er alleszins al een hele hoop getrainde datasets en tools beschikbaar waarmee je vaak zelfs gratis aan de slag kan om visualisaties te maken. Dit is niet alleen nuttig om vanaf een wit blad te beginnen en de nodige inspiratie op te doen, maar zeker ook in combinatie met een 3D-gebouwmodel, waar je dan snel op kan voortbouwen. Na amper een paar seconden krijg je een render of desgewenst zelfs een videoanimatie voorgeschoteld. Een aandachtspunt is wel dat je voldoende GPU-rekenkracht hebt. Dat wordt alsmaar belangrijker binnen ontwerpsoftwares.”

Een ander topic dat aan bod kwam is ‘USD’, voluit Universal Scene Description. Een concept dat ontsproot in de media- en entertainmentbusiness (ontwikkeld door Pixar Animation Studios) en ook steeds vaker in bouw- en architectuurmiddens opduikt. “In een visualisatieworkflow gaan soms zaken verloren als je iets van de ene naar de andere tool transfereert (bijvoorbeeld van render- naar BIM-software). De oplossing hiervoor schuilt in USD, dat volledig opensourced is, uitgaat van standaardisatie (via OpenUSD) en op basis van layers werkt. Zo kunnen we dus layer-based materialen aanpassen, objecten verplaatsen enzovoort, wat het non-destructief maakt. USD zit reeds vervat in heel wat applicaties en zal in de toekomst alleen maar verder aan belang winnen. Een ander deel van USD dat steeds vaker geïmplementeerd wordt in softwares is Hydra – zie bijvoorbeeld de integratie van USD en Hydra in de laatste versie van Revit. De render engines kunnen op dit moment in Revit nog niet aangepast worden, maar dat is wel het uiteindelijke doel van Hydra. Het achterliggende idee is dat je kan kiezen hoe je je scenedata wil visualiseren, zodat je ontwerpen al meteen in de juiste visuele context kan bekijken via renders in hoge kwaliteit, zonder dat je hoeft te switchen tussen verschillende tools. Ook dat gaat in de nabije toekomst veel veranderen …”, voorspelt Jean-Pierre van Gastel.
HET DIGITAAL BOUWTEAM
Het Digitaal Bouwteam is een kennisplatform dat inspireert en oplossingen aanreikt om te ontwerpen, bouwen en beheren in BIM. Meer info is terug te vinden via www.digitaalbouwteam.be.