Platform voor de bouw
External Thermal Insulation Composite Systems (ETICS), in het Nederlands vaak buitengevelisolatiesystemen genoemd, worden al decennialang toegepast. Maar hoe goed doorstaan ze de tand des tijds? Verschillende langetermijnstudies van het gerenommeerde Duitse Fraunhofer Institute for Building Physics (IBP) tonen aan dat ETICS niet alleen energie-efficiënt, maar ook zeer duurzaam zijn.
ETICS worden al sinds de jaren zestig toegepast en tal van fabrikanten beweren op basis van theoretische voorspellingen dat ze – mits correct uitgevoerd en onderhouden – 25 tot vijftig jaar of zelfs nog langer kunnen meegaan. Maar is daar ook wetenschappelijke evidentie voor? Jazeker, met dank aan de Holzkirchen-tak van het Fraunhofer IBP, de onderzoeksfaciliteit in Holzkirchen die internationaal bekendstaat om zijn expertise op het gebied van bouwfysica. Al sinds 1975 evalueert deze onafhankelijke instelling enkele ETICS periodiek – lees: ongeveer elke vijf tot tien jaar – op hun betrouwbaarheid en duurzaamheid. Daarvoor onderwerpt ze een reeks gebouwen met buitengevelisolatie steeds aan een grondige, gestandaardiseerde inspectie.
De meest recente studie van het Fraunhofer IBP vond plaats in 2023 en de resultaten spreken boekdelen. Zelfs na circa vijftig jaar vertoont geen van de geïnspecteerde gevels significante technische gebreken. Van de elf gebouwgevels die onder reële omstandigheden onder de loep genomen werden, waren er tien vrijwel vrij van gebreken en vertoonde slechts één gevel lokale scheurtjes of blaasvorming. Die bleken echter veroorzaakt te zijn door een verkeerde verflaag en niet door het buitengevelisolatiesysteem zelf.
Visuele veranderingen zoals vervuiling en lichte verwering waren wel merkbaar, maar die beïnvloedden de technische prestaties van de buitengevelisolatie dus niet. Enkele ETICS-gevels die al 29 jaar geen onderhoud meer hadden gehad, vertoonden nog steeds geen technische schade. De meeste renovaties van de buitengevelisolatiesystemen gebeurden vanwege energetische redenen – bijvoorbeeld het aanbrengen van een extra isolatielaag – en niet vanwege schade. Wel werd vastgesteld dat ETICS-gevels in omgevingen met veel verkeer meer last hadden van grijze verkleuringen en – in sommige gevallen – algenvorming aan de basis van het gebouw. Dit zijn echter bekende fenomenen die ook voorkomen bij traditioneel afgewerkte gevels.
De studie concludeert: “De onderhoudskosten als gevolg van echte defecten zijn zeer laag voor de beoordeelde ETICS-systemen en de duurzaamheid van de systemen kan ook als zeer goed worden beschouwd. Er kan een levensduur van vijftig jaar en mogelijk meer verwacht worden, mits de juiste materiaalcombinatie wordt gebruikt en het systeem goed wordt
onderhouden.”
Kortom: de langetermijnstudies van het Fraunhofer IBP tonen aan dat buitengevelisolatiesystemen een levensduur van minstens vijftig jaar hebben zonder ernstige gebreken. Belangrijke voorwaarden zijn wel dat ze op de juiste manier geïnstalleerd worden – rekening houdend met systeemgetrouwheid (ETICS worden beoordeeld als kit en geleverd door één fabrikant) – dat de instructies van de ETICS-fabrikant nauwgezet gevolgd worden en dat het systeem het nodige onderhoud krijgt. Een buitengevelisolatiesysteem biedt dus niet alleen een thermisch voordeel, maar ook een robuuste afwerking.
Ook bij Buildwise zijn ze overtuigd van de meerwaarde van ETICS. Het kennis- en innovatiecentrum voor de Belgische bouwsector lanceerde dit voorjaar een campagne om het gebruik ervan te promoten. Zo bundelde het diverse hulpmiddelen op een overzichtelijke webpagina, waaronder een praktische gids met twintig professionele tips voor ETICS met een optimale levensduur, checklists voor werfopstart, technische controle en coördinatie van ETICS-projecten, duidelijke tekeningen van bouwdetails voor perfecte aansluitingen op elk bouwelement, casestudies over de opmeting van gevels en de thermografische kwaliteitscontrole van ETICS met een infraroodcamera, rekentools, informatieve filmpjes … “België telt nog veel slecht geïsoleerde woningen en gebouwen, dus langs de buitenzijde isoleren met ETICS kan soelaas bieden. In vergelijking met onze buurlanden, waar het al meer ingeburgerd is, hebben we echter nog een inhaalbeweging te maken”, klinkt het bij Buildwise, dat tegelijk benadrukt dat het cruciaal is om alle elementen (grondlaag, isolatie, lijm, wapening, afwerking …) goed op elkaar af te stemmen om een lange levensduur te garanderen. Ook de installatie van ETICS moet nauwkeurig gebeuren om problemen zoals waterlekkage of warmteverlies via koudebruggen te voorkomen.
